Δημήτρης Σιαμάγκας: Η νέα πραγματικότητα των νηπιαγωγείων στο Δήμο Σερρών

Το πρόβλημα της σχολικής στέγης στην περιοχή του κέντρου απασχολεί την πόλη των Σερρών και τους αρμόδιους φορείς για δεκαετίες. Έγινε, όμως, πιο έντονο πριν 3 χρόνια, γιατί η δίχρονη υποχρεωτική φοίτηση των νηπίων, που επιβλήθηκε με τον Ν.4521/2018, δημιούργησε ακόμα πιο μεγάλες στεγαστικές ανάγκες στο Δήμο μας, καθώς και σε όλη τη χώρα.

Κληρονομήσαμε ένα πρόβλημα, που δεν βρήκε τη λύση του από όλες τις Δημοτικές Αρχές, που προηγήθηκαν. Ο Ν.4610/2019 μας έδωσε ένα νέο εργαλείο, για να απαντήσουμε στις ανάγκες των οικογενειών. Με ενέργειες της Δημοτικής Αρχής Χρυσάφη ήρθαν χωρίς κόστος στο Δήμο μας δύο καινούργιες, προκατασκευασμένες αίθουσες νηπιαγωγείων. Η Διεύθυνση Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης κι ο Σύλλογος των Εκπαιδευτικών με ομόφωνη απόφαση-πρόταση μας υπέδειξαν το χώρο της εγκατάστασής τους, για να δοθεί μια προσωρινή λύση, που ο νομοθέτης ορίζει στα 4 έτη, στο χρόνιο πρόβλημα της σχολικής στέγης στην περιοχή του κέντρου. 

Στο διάστημα αυτό ο Δήμος μας έχει προγραμματίσει την ανέγερση νέου νηπιαγωγείου με πρόγραμμα ΣΔΙΤ στην οδό Σινώπης (περίπου 300-350 μ. από το χώρο που τώρα θα λειτουργήσουν προσωρινά τα δύο τμήματα). Επιπλέον, μετά από επίμονη αναζήτηση κατάλληλης έκτασης, οι αυτοψίες με στελέχη των υπηρεσιών μας και η έρευνα στα αρχεία των εμπλεκόμενων υπηρεσιών έφεραν στην επιφάνεια δημόσια έκταση κατάλληλη για σχολική χρήση κοντά στο κέντρο της  πόλης, ανατρέποντας μια γενική και διαδεδομένη αίσθηση, που κυριαρχούσε για δεκαετίες περί μη ύπαρξης κατάλληλου χώρου. Η έκταση αυτή παραχωρήθηκε 1991 από το ελληνικό δημόσιο στην πρώην Νομαρχία για ανέγερση νηπιαγωγείου, όμως μέχρι πέρσι δεν είχε γίνει καμία ενέργεια. 

Ελάχιστοι εναντιώθηκαν από την αρχή της προσωρινής αυτής λύσης, χωρίς να έχουν πληροφόρηση από καμιά υπηρεσία (Τμήμα Παιδείας ή Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση) και προτού καν να δουν τις νέες αίθουσες. Συγχέουν τις περιοχές ευθύνης των νηπιαγωγείων και προσπερνούν με ευκολία τις ανάγκες, όσων δεν μπόρεσαν να βρουν θέση στο κέντρο και μετακινούν τα παιδιά τους στην περιοχή της Κηφισιάς (Σιγής). Φτάνουν να τοποθετούνται προσβλητικά απέναντι στις 17 οικογένειες, που, στο μέσον του σχολικού έτους, αποφάσισαν να αφήσουν τα παλιά τους νηπιαγωγεία (με αυλή 2 τουλάχιστον στρεμμάτων), για να φοιτήσουν στα νέα, που τα περιγράφουν με λέξεις με ισχυρό αρνητικό φορτίο, όπως «φυλακή», «κλουβιά», «κάγκελα», «επικίνδυνα». 

Νηπιαγωγοί, που περίμεναν να δουν τις δύο αίθουσες και το παιδαγωγικό υλικό με το οποίο εξοπλίστηκαν, εκφράστηκαν με τα καλύτερα λόγια για την ποιότητα κατασκευής τους και την καλαισθησία τους. Ιδίως για το εκπαιδευτικό υλικό και το βοηθητικό εξοπλισμό ζήτησαν ενημέρωση για τον προμηθευτή και τη δυνατότητα να παραγγείλουμε και για άλλες σχολικές μονάδες. Ο εκπρόσωπος της ΚΤ.ΥΠ., που επισκέφτηκε τις αίθουσες ως μέλος της επιτροπής καταλληλότητας, εξέφρασε την ικανοποίησή του για την υπεροχή τους σε σχέση με αυτές που αγόρασαν και τοποθέτησαν Δήμοι της Θεσσαλονίκης και έλεγχε ο ίδιος. Σε όλη τη χώρα πάνω από εκατό τέτοιες αίθουσες έδωσαν τον απαιτούμενο χρόνο προετοιμασίας στους Δήμους, για να βρουν διαθέσιμα και κατάλληλα οικόπεδα, ώστε να χτίσουν νέα νηπιαγωγεία. 

Η κριτική για τα νέα νηπιαγωγεία αναφέρεται ακόμα στη διαδικασία της απευθείας ανάθεσης και το κόστος. Ακόμα και με το χαρακτήρα του κατεπείγοντος και τις διαδικασίες που το συνοδεύουν, το έργο δεν ολοκληρώθηκε τον Σεπτέμβριο του 2021, όπως ήταν η επιθυμία μας κι ο σχεδιασμός μας. Δυστυχώς, αυτοί είναι οι ρυθμοί του δημοσίου όσο κι αν μας πληγώνει η πραγματικότητα αυτή. Αναφορικά με το κόστος, οι επικριτές αναφέρονται σε «δύο κοντέινερ» αγνοώντας ίσως ότι οι προκατασκευασμένες αίθουσες έχουν καθαρό εμβαδό 36 τ.μ. η καθεμία και συνοδεύονται από ξεχωριστή τουαλέτα για εκπαιδευτικό, νήπια και ΑμΕΑ εμβαδού 18 τ.μ., είναι πλήρως εξοπλισμένες με το παιδαγωγικό και εκπαιδευτικό υλικό, που συνοδεύει ένα νηπιαγωγείο, ενώ ο ανάδοχος το έχει εξοπλίσει με τα απαραίτητα μέσα ψύξης και θέρμανσης. Τέλος, παραλείπεται να αναφερθεί ότι στο κόστος συμπεριλαμβάνεται η διαμόρφωση του χώρου, οι υποδομές έως το πεζοδρόμιο, η κατασκευή πλακόστρωτης αυλής, η οριοθέτησή του με περίφραξη και η κατασκευή διαφορετικής εισόδου από τη δυτική πλευρά.

Κανείς από όσους πρότειναν την προσωρινή αυτή λύση, μέχρι την ανέγερση των νέων νηπιαγωγείων, δεν προτιμά τις προκατασκευασμένες αίθουσες από τα νέα και ιδιόκτητα σε δημοτική έκταση. Ούτε ο αρμόδιος Αντιδήμαρχος ούτε ο Διευθυντής Εκπαίδευσης, που είναι δάσκαλοι, ούτε το Διοικητικό Συμβούλιο του Συλλόγου των Εκπαιδευτικών, στο οποίο συμμετέχουν και Νηπιαγωγοί. Η πρότασή τους για την αξιοποίηση προκατασκευασμένων αιθουσών στο συγκεκριμένο χώρο δεν έγινε από ταπεινά ελατήρια, όπως η ψηφοθηρία,  αλλά από αληθινό ενδιαφέρον για την επίλυση ενός χρόνιου προβλήματος. Η Δημοτική Αρχή σέβεται και λαμβάνει υπόψη της τις αποφάσεις του συλλόγου των εκπαιδευτικών για θέματα που γνωρίζουν καλά, ιδίως αυτές που είναι ομόφωνες και έχουν μια τεκμηριωμένη επιχειρηματολογία. 

Μπορώ να καταλάβω και να αντέξω την κριτική για τα πάντα. Όσοι υπηρετούμε δημόσιες θέσεις οφείλουμε να δεχόμαστε την κριτική και των πολιτικών μας αντιπάλων και του κάθε πολίτη είτε είναι ενημερωμένοι είτε όχι.

Ακόμα κι όσων με έπαρση δηλώνουν ότι ΜΟΝΟ αυτοί καταψήφισαν την προσωρινή λύση που νομοθέτησαν δύο κυβερνήσεις, ΣΥΡΙΖΑ και ΝΔ, και δυο διαφορετικές συνθέσεις του ελληνικού κοινοβουλίου, την προσωρινή λύση που πρότειναν δυο διαφορετικοί Διευθυντές Εκπαίδευσης και ομόφωνα τα έντεκα (11) μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου του συλλόγου των Εκπαιδευτικών εκλεγμένα από πέντε (5) διαφορετικές συνδικαλιστικές παρατάξεις, την προσωρινή λύση που ομόφωνα αποδέχτηκαν τα εννέα (9) μέλη της Επιτροπής Παιδείας με εκπροσώπηση κοινωνικών και συνδικαλιστικών φορέων, γονέων και εκπαιδευτικών, την προσωρινή λύση που ψήφισαν τα σαράντα από τα σαράντα ένα μέλη του Δημοτικού Συμβουλίου, και, τέλος, την προσωρινή λύση που είδαν ως ΑΜΕΣΗ λύτρωση δεκαεπτά (17) οικογένειες, που διαβιούν στην περιοχή του κέντρου. Μπορεί αυτό που αναθεματίζει ο ένας (για την ακρίβεια η μία) και αποδέχονται όλοι οι άλλοι ως τη μοναδική προσωρινή λύση ως την ανέγερση των νέων νηπιαγωγείων να είναι το σωστό; Ίσως. Όμως, το προφανές, συνήθως, είναι το πιο σωστό.

Όταν συλλογικότητες διαφωνούν με την πολιτική της Δημοτικής Αρχής, η κριτική που ασκείται είναι ότι αγνοείται η φωνή τους κι οι προτάσεις τους. Αν επιστημονικές ενώσεις και συνδικαλιστικοί σύλλογοι με χιλιάδες μέλη όχι μόνο συμφωνούν, αλλά προτείνουν μια λύση, τότε η κριτική είναι ότι η Δημοτική Αρχή κρύβεται πίσω από τρίτους!!! 

Όταν μέλη της αντιπολίτευσης γίνονται κοινωνοί των προβλημάτων των δημοτών και πιέζουν με ερωτήσεις και έλεγχο για τη δρομολόγηση των λύσεών τους, ασκούν υπεύθυνα το ρόλο τους. Όταν η Δημοτική Αρχή εντοπίζει δυσλειτουργίες, ελλείψεις και κενά και γρήγορα λαμβάνει αποφάσεις για την εξάλειψή τους, τότε ψηφοθηρεί. 

Όταν οι εκπρόσωποι των πολιτών αποφασίζουν για λογαριασμό τους, καταργούνται στην πράξη οι αμεσοδημοκρατικές διαδικασίες, που μας κληροδότησε η δημοκρατία της Αθήνας του Περικλή. Όταν οι ίδιοι οι γονείς, κάνοντας χρήση του αυτεξούσιου και της δυνατότητας της επιλογής, λαμβάνουν αποφάσεις για το νηπιαγωγείο φοίτησης του παιδιού τους και το είδος της αγωγής που θα λάβει, τότε αμφισβητείται το ειλικρινές ενδιαφέρον τους και το μέγεθος της ανάγκης τους. 

Αυτή η Δημοτική Αρχή έχει βάλει στόχο να χτίσει νέα νηπιαγωγεία στην περιοχή του κέντρου, για να δοθεί μόνιμη λύση στο πρόβλημα της σχολικής στέγης. Το νηπιαγωγείο επί της Σινώπης, που θα χτιστεί πρώτο, θα ανακουφίσει σημαντικά το πρόβλημα των οικογενειών στην ευρύτερη περιοχή της Δορυλαίου. Στη δημόσια έκταση, εμβαδού περίπου 970 τ.μ., επί της Παγγαίου (πολύ κοντά στο πλατάνι της Ανατολικής Θράκης) μπορούν να χτιστούν δύο νέα νηπιαγωγεία με δυνατότητα φιλοξενίας όλων των νηπίων του κέντρου. Με την ολοκλήρωση αυτής της προσπάθειας, τα νήπια δεν θα μετακινούνται με λεωφορεία πρωί-μεσημέρι κι όσα δεν μετακινούνται δεν θα φοιτούν στο ισόγειο κατάστημα της Δυτικής Θράκης με αυλή ούτε μισή από αυτή, που θα έχουν τα παιδιά των νέων τμημάτων. Αυλή καθαρή και με πράσινο στο πίσω μέρος, κι όχι χώρος στον οποίο οι νοικοκυρές τινάζουν τα σεντόνια και τα τραπεζομάντηλά τους. Αυλή, που θα τη βλέπει ο ήλιος όλη μέρα κι όχι μόνο το μεσημέρι, όπως συμβαίνει τώρα στα ενοικιαζόμενα καταστήματα, που έκαναν τους ακάλυπτους χώρους αυλή των παιδιών. 

Θα περίμενε κανείς κριτική με ερωτήματα σχετικά με το χρονοδιάγραμμα της ανέγερσης των νέων νηπιαγωγείων, την πηγή της χρηματοδότησης, την υιοθέτηση της σύγχρονης τεχνολογίας στο σχεδιασμό και τη λειτουργία τους, κ.ά. Αντί για αυτά, που δείχνουν το μέλλον και την οριστική λύση, εμμονικά κάποιοι στέκονται στην προσωρινή λύση επικαλούμενοι την επίδραση του σχολικού περιβάλλοντος στην ψυχοσύνθεση των μαθητών, η οποία όμως ισχύει μόνο για τα παιδιά που θα φοιτήσουν στα νέα τμήματα κι όχι για αυτά που φοιτούν για δεκαετίες στα ισόγεια και ημιυπόγεια καταστήματα, αφού εκείνα δεν συνδέονται με τη Δημοτική Αρχή Χρυσάφη. 

Κατανοώ όσους μη γνωρίζοντας ένα θέμα τοποθετούνται βιαστικά και άκριτα. Οι χορτασμένοι εύκολα κατακρίνουν τους νηστικούς για τη διατροφή τους. Την ίδια κατανόηση δείχνω και στα στελέχη παρατάξεων και κομμάτων, που αγνοώντας την πραγματικότητα επιτίθενται πότε στη Δημοτική Αρχή και τους εκπροσώπους της και πότε σε αντίπαλες παρατάξεις για τις δικές τους προσωπικές ή παραταξιακές σκοπιμότητες.

Η πολιτική αυτή πρακτική πάντα μου προκαλούσε τα πιο αρνητικά συναισθήματα και μια αποστροφή συνολικά για την πολιτική, όπως, πιστεύω, στους περισσότερους. Τώρα με πεισμώνει περισσότερο. Ασφαλώς, ο τρόπος που πολιτεύεται κάποιος είναι δικαίωμά του και επιλογή του. Όλοι απολαμβάνουν της πλήρους ελευθερίας του ευγενέστερου πολιτεύματος, της δημοκρατίας,. Να γνωρίζουν, όμως, ότι στις δημοκρατικές κοινωνίες όλες οι πολιτικές συμπεριφορές είναι αποδεκτές αλλά και όλες κρίνονται. 

*Ο Δημήτρης Σιαμάγκας είναι Αντιδήμαρχος Παιδείας Δήμου Σερρών