Τάσος Χατζηβασιλείου: Ο πόλεμος στην Ουκρανία υποχρέωσε την Ευρώπη να επανακαθορίσει τις προτεραιότητές της

Την πεποίθηση πως η χώρα μας έχει κερδίσει με τη στάση της τον ρόλο του εγγυητή της περιφερειακής σταθερότητας και πως επιμένει στο τρίπτυχο «ψυχραιμία, επιμονή στο διεθνές δίκαιο και διεθνοποίηση της τουρκικής προκλητικότητας» εκφράζει μέσω της συνέντευξής του στην «Political» ο γραμματέας Διεθνών Σχέσεων της Νέας Δημοκρατίας Τάσος Χατζηβασιλείου.

·       Πού μπορεί να οδηγήσει κατά την εκτίμηση σας αυτή η άνευ προηγουμένου όξυνση του αναθεωρητισμού από την πλευρά της Τουρκίας; Ανησυχείτε για τυχόν θερμό επεισόδιο στο Αιγαίο; Πως μπορεί να ανασχεθεί αποτελεσματικά η τουρκική επιθετικότητα;

Το τελευταίο διάστημα, η Τουρκία επιλέγει τη γενικευμένη προβολή αναθεωρητισμού προς πάσα κατεύθυνση. Ο πόλεμος στην Ουκρανία έχει προκαλέσει διεθνή αναταραχή και η Άγκυρα εκτιμά πως μέσα στην γενικότερη αναστάτωση μπορεί κι εκείνη να παρουσιάζει ένα μαξιμαλιστικό πακέτο διεκδικήσεων που περιλαμβάνει όλες τις παράλογες αιτιάσεις της. Στην ουσία, εφαρμόζει τη λογική του «ανατολίτικου παζαριού», εκβιάζοντας μέχρι και για τη διεύρυνση του ΝΑΤΟ. Η γειτονική χώρα βρίσκεται σε μία οιονεί προεκλογική περίοδο και τα κύρια κόμματα έχουν μετατοπιστεί προς τον εθνικισμό, πλειοδοτώντας σε ακραία ρητορική. Επομένως, οι λεονταρισμοί του κ. Ερντογάν απευθύνονται και στο εσωτερικό ακροατήριο. Σε ό,τι αφορά το ενδεχόμενο της κλιμάκωσης στο πεδίο, η Άγκυρα γνωρίζει ότι, αν προκαλέσει συνειδητά ένα θερμό επεισόδιο, τότε κανείς στην περιοχή δεν θα βγει ωφελημένος. Και σίγουρα ούτε και η ίδια. Όμως, δυστυχώς, ελλοχεύει ο κίνδυνος ενός ατυχήματος. Πιθανόν εκεί να στοχεύει η Άγκυρα: στην απώλεια της ψυχραιμίας από την Αθήνα και στην κλιμάκωση με ευθύνη της Ελλάδας. Η χώρα μας, που έχει κερδίσει με τη στάση της το ρόλο του εγγυητή της περιφερειακής σταθερότητας, επιμένει στο τρίπτυχο ψυχραιμία, επιμονή στο διεθνές δίκαιο και διεθνοποίηση της τουρκικής προκλητικότητας.

·       Θα επιδιώξει η Αθήνα κατά την επικείμενη Σύνοδο Κορυφής της ΕΕ στις 23 και 24 Ιουνίου στις Βρυξέλλες να ενεργοποιήσει τον κατάλογο των πιθανών ευρωπαικών κυρώσεων κατά της Τουρκίας σε περίπτωση, που δεν έχει μετριαστεί η τουρκική προκλητικότητα;

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης, στην πρόσφατη Σύνοδο Κορυφής, ενημέρωσε τους ομολόγους του για την τουρκική επιθετικότητα. Περιέγραψε την κατάσταση, τονίζοντας ότι τέτοιοι λεονταρισμοί δεν μπορεί να γίνουν ανεκτοί ούτε από την Ελλάδα ούτε από την ΕΕ. Στην επικείμενη Σύνοδο του Ιουνίου, η Κυβέρνηση ζήτησε το θέμα να συζητηθεί και να υπάρξει μία σαφής και απερίφραστη καταδίκη της παραβατικότητας της Άγκυρας. Η Ελλάδα ήταν και παραμένει δύναμη σταθερότητας και ευθύνης. Άλλωστε, μην ξεχνάτε ότι η έκθεση για την ευρωπαϊκή πορεία της Τουρκίας ήταν απολύτως αρνητική, αποτέλεσμα και της διαρκούς διεθνοποίησης της τουρκικής παραβατικότητας από την κυβέρνηση Μητσοτάκη. Στο ίδιο πνεύμα κινήθηκε και ο εκπρόσωπος της Κομισιόν στις χθεσινές δηλώσεις του.

·       Σας ικανοποιούν οι αντιδράσεις των εταίρων μας σε ΗΠΑ και Ευρώπη σχετικά με την τουρκική προκλητικότητα; Νιώθετε ότι τοποθετήσεις, που υποδηλώνουν ίσες αποστάσεις αποθρασύνουν την Άγκυρα;

Τις τελευταίες βδομάδες γίναμε μάρτυρες μίας ομοβροντίας καταδίκης της Τουρκίας από συμμάχους και εταίρους. ΗΠΑ και Γαλλία έσπευσαν να ξεκαθαρίσουν τη θέση τους και να στηρίξουν τις ελληνικές θέσεις. Είναι φυσικά σημαντικό το γεγονός ότι οι τοποθετήσεις αυτές γίνονται από εταίρους, με τους οποίους μας συνδέουν ισχυρές αμυντικές συμφωνίες.  Σε ό,τι αφορά την αρχική απαράδεκτη στάση της Γερμανίας, ο ίδιος ο Καγκελάριος Σολτς διόρθωσε την κατάσταση, μετά τη συνάντησή του με τον Κυριάκο Μητσοτάκη, όπου έγινε πλήρως αντιληπτό το περιεχόμενο της ανυπόστατης θεωρίας της Γαλάζιας Πατρίδας. Έγινε αντιληπτό, επίσης, ότι οι ίσες αποστάσεις είναι απαράδεκτες και πολλές φορές δίνουν αέρα στα πανιά του τουρκικού αναθεωρητισμού.

·       Χθες πραγματοποιήθηκε στην Θεσσαλονίκη η Σύνοδος Κορυφής των ηγετών της Νοτιοανατολικής Ευρώπης. Εκτιμάτε ότι υπό τον κίνδυνο της ενίσχυσης της επιρροής χωρών όπως η Ρωσία ή η Τουρκία στην ευαίσθητη περιοχή των Βαλκανίων θα επιταχυνθεί η ενταξιακή τους διαδικασία στην ΕΕ;

Η ενσωμάτωση των Δυτικών Βαλκανίων αποτελεί ένα γεωστρατηγικό ζήτημα ζωτικής σημασίας για την Ευρώπη. Η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν μπορεί να σηκώσει το βάρος ακόμα μιας βαλκανικής κρίσης που θα έθετε σε κίνδυνο την περιφερειακή σταθερότητα και την ασφάλεια στο ζωτικό της χώρο. Τις προηγούμενες δεκαετίες, οι Βρυξέλλες επέδειξαν σχετική αδράνεια στην περιοχή. Άλλοτε εξαιτίας της λεγόμενης διευρυνσιακής κόπωσης κι άλλοτε εξαιτίας άλλων προτεραιοτήτων, η ΕΕ άφησε την περιοχή στην τύχη της, αφήνοντας χώρο για την καλλιέργεια του ευρωσκεπτικισμού σε σημαντικό κομμάτι των βαλκανικών κοινωνιών. Αν η Ένωση δεν δράσει γρήγορα προς την κατεύθυνση της ολοκλήρωσης της ενσωμάτωσης των Δυτικών Βαλκανίων, αυτό το κενό θα επιχειρήσουν να καλύψουν τρίτες χώρες, όπως η Τουρκία και η Ρωσία, οι οποίες έχουν κάθε λόγο να απεύχονται την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση της βαλκανικής χερσονήσου. Σήμερα, ο πόλεμος στην Ουκρανία υποχρέωσε την Ευρώπη να επανακαθορίσει τις προτεραιότητές της πολιτικά, οικονομικά και γεωστρατηγικά. Η χώρα μας δεν θέλει να μπει σε δεύτερη μοίρα η ευρωπαϊκή προοπτική των Δυτικών Βαλκανίων. Διαφορετικά, παραμονεύει ο αναθεωρητισμός. Γι’ αυτό η Ελλάδα ξαναμπαίνει δυναμικά στη Νοτιοανατολική Ευρώπη. Η χθεσινή σύνοδος της Θεσσαλονίκης επιβεβαιώνει την πρωτοκαθεδρία μας στο βαλκανικό χώρο και αναζωογονεί την ευρωπαϊκή πορεία της γειτονιάς, στη βάση του συμφωνηθέντος πλαισίου και των υποχρεώσεων που ανέλαβαν οι χώρες της περιοχής. Σε αυτή τη μεγάλη προσπάθεια, πρωταγωνιστικό ρόλο θα διαδραματίσουν οι φορείς και οι επιχειρήσεις της Βόρειας Ελλάδας.

·       Η αντιπολίτευση σας κατηγορεί για τη συνεχιζόμενη αποστολή αμυντικού υλικού στην Ουκρανία, ενώ σας εγκαλεί ότι αποστερείτε κρίσιμο υλικό από την άμυνα της χώρας, ιδίως σε ακριτικές περιοχές. Τι απαντάτε;

Η στήριξη της αμυνόμενης Ουκρανίας δεν μπορεί να γίνει με στραγάλια ή σταφίδες. Η χώρα μας πήρε από την αρχή ξεκάθαρη θέση. Η αποστολή αμυντικού υλικού στην Ουκρανία δεν επηρεάζει την αμυντική μας ικανότητα. Πρόκειται για παλιάς τεχνολογίας τεθωρακισμένα, ανατολικογερμανικής κατασκευής, με τα οποία οι Ουκρανοί είναι εξοικειωμένοι. Είναι χρήσιμα σε εκείνους, καθώς έχουν τα  ανταλλακτικά για να τα συντηρήσουν. Πρόκειται για μια κίνηση αμοιβαία επωφελή, καθώς η Ελλάδα θα τα αντικαταστήσει με γερμανικά τεθωρακισμένα σύγχρονης τεχνολογίας. Τονίζω ότι η αποστολή των παλαιών τεθωρακισμένων στην Ουκρανία θα γίνει μετά την παραλαβή των νέων. Έτσι δεν δημιουργείται σε καμία περίπτωση κενό στις Ένοπλες Δυνάμεις. Η αντίδραση του ΣΥΡΙΖΑ γίνεται καθαρά από αντιπολιτευτικό αυτοματισμό και δεν έχει καμία σχέση με την πραγματικότητα. Η Ελλάδα, ως μία ευρωπαϊκή δημοκρατική χώρα θα συνεχίσει να υπερασπίζεται το δίκαιο σε κάθε περίσταση.